Bỏ qua tới nội dung
Mở cửa 5:00 – 21:00 hằng ngày · tụng kinh chiều 17:30
Hướng dẫn tu tập

Ngồi thiền cho người mới: 10 phút mỗi ngày, bắt đầu từ hơi thở

·Cập nhật 17/11/2026·4 phút đọc

Tượng thiền với ánh nến

Mỗi tối thứ tư, giảng đường chùa Vân Tịnh [DEMO] có buổi thiền tập cho người mới. Câu hỏi các bạn trẻ đi làm ở Buôn Ma Thuột hỏi nhiều nhất là: "Con ngồi được 3 phút là đầu óc chạy lung tung, vậy có phải con không hợp thiền?" Xin thưa: ai mới ngồi cũng vậy. Tâm chạy lung tung không phải là thất bại; nhận ra mình đang chạy lung tung chính là bước đầu của thiền.

Thiền là gì, không phải là gì

Thiền trong đạo Phật, nói đơn giản, là tập có mặt với giây phút hiện tại: biết mình đang thở, biết mình đang ngồi, biết cảm xúc đang khởi lên mà không bị nó cuốn đi. Thiền không phải là làm cho đầu óc trống rỗng, cũng không phải để đạt được năng lực đặc biệt hay nhìn thấy điều huyền bí. Nếu ai hứa hẹn những điều đó, quý vị nên thận trọng.

Lợi ích của thiền rất bình thường mà quý giá: ngủ dễ hơn, bớt nóng nảy, làm việc tập trung hơn, biết dừng lại trước khi nói một câu làm tổn thương người khác.

Tư thế ngồi

Không nhất thiết phải ngồi kiết già. Chọn tư thế nào giữ được lưng thẳng mà không đau:

  • Bán già: một bàn chân đặt lên đùi bên kia, chân còn lại để dưới.
  • Ngồi xếp bằng: hai chân xếp tự nhiên, kê gối dày 10–15 cm dưới mông để hai đầu gối chạm sàn.
  • Ngồi ghế: ngồi ở nửa trước mặt ghế, hai bàn chân đặt phẳng trên nền, lưng không dựa.

Sau đó: lưng thẳng tự nhiên như có sợi chỉ kéo nhẹ đỉnh đầu lên; vai thả lỏng; hai tay đặt trên đùi hoặc tay phải đặt trên lòng tay trái; mắt nhắm hờ hoặc nhìn xuống sàn cách một mét; miệng khép, lưỡi chạm nhẹ hàm trên.

Theo dõi hơi thở

Đây là phương pháp căn bản nhất, Đức Phật dạy trong kinh Quán niệm hơi thở:

  1. Thở tự nhiên, không cố thở sâu hay chậm.
  2. Thở vào, biết mình đang thở vào. Thở ra, biết mình đang thở ra.
  3. Nếu khó giữ, hãy đếm: thở vào thở ra là "một", tiếp theo là "hai"... tới "mười" thì đếm lại từ "một".
  4. Khi phát hiện mình đang nghĩ chuyện khác (chuyện công việc, chuyện tối nay ăn gì), nhẹ nhàng ghi nhận "đang nghĩ", rồi quay về hơi thở, đếm lại từ "một". Không trách mình.

Việc quay về ấy có thể xảy ra năm mươi lần trong mười phút. Mỗi lần quay về là một lần tâm được tập luyện, giống như mỗi lần nâng tạ là một lần cơ bắp khỏe hơn.

Những khó khăn thường gặp

Khó khănCách xử lý
Tê chân, đau gốiKê gối cao hơn, đổi sang ngồi ghế; tê quá thì nhẹ nhàng duỗi chân, không cần cố chịu
Buồn ngủMở mắt hờ, ngồi thẳng hơn, ngồi vào buổi sáng thay vì sau bữa tối
Bồn chồn, muốn đứng dậyGhi nhận "bồn chồn", thở chậm vài hơi; rút ngắn thời gian ngồi
Nhớ chuyện buồn, xúc độngCho phép cảm xúc có mặt, đặt tay lên ngực, thở cùng nó; nếu nặng nề kéo dài, hãy tìm người tin cậy hoặc chuyên gia để chia sẻ

Lộ trình 4 tuần cho người mới

  • Tuần 1: mỗi ngày 5 phút, cùng một giờ (ví dụ sau khi thức dậy).
  • Tuần 2: 10 phút, thêm 5 phút đi thiền hành chậm trong nhà.
  • Tuần 3: 15 phút; khi ăn bữa sáng, thử ăn trong im lặng 5 phút đầu.
  • Tuần 4: 20 phút; ghi vài dòng nhật ký sau mỗi lần ngồi: hôm nay tâm thế nào.

Đều đặn quan trọng hơn ngồi lâu. Mười phút mỗi ngày tốt hơn hai tiếng mỗi tháng một lần.

Ngồi cùng đại chúng

Ngồi một mình dễ bỏ cuộc; ngồi cùng nhiều người thì dễ giữ hơn. Nhà chùa có buổi thiền tập tối thứ tư lúc 19:30 tại giảng đường và khóa tu "Một ngày an lạc" vào chủ nhật cuối tháng, đều miễn phí. Lịch chi tiết xem ở trang khóa tu.

Quý vị cần hướng dẫn thêm hay muốn đăng ký ngồi thiền cùng đại chúng, xin liên hệ văn phòng chùa qua số 0941 388 887. Nhà chùa sẽ sắp xếp gối ngồi và hướng dẫn tận tình cho người mới.